Băn Khoăn (bản in lần đầu năm 1943 lấy tên Thanh Đức) kể về Cảnh - cậu ấm của một gia đình tư sản “hai đời cự phú”. Cha Cảnh là Thanh Đức, một doanh nhân bậc nhất, muốn con cái của mình bứt phá lên bằng con đường học hành nghiêm túc. Ước muốn đó một nửa là tươi tốt, một nửa kia lờ mờ mang theo ham muốn thượng lưu của ông. Nhưng truyền thống cũ của gia đình đã phai lạt ở đời Thanh Đức và chính thức loãng đi đến thế hệ Cảnh, bỏ lại những khoảng hư vô. Cảnh thông minh, chăm chỉ và là một công tử quen đời sống ngăn nắp, rành rẽ. Thế rồi, chàng bỗng phá dỡ ngay cuộc sống đó để tự do chọn lựa, cuối cùng chàng chọn theo một ngả đời hưởng thụ, ong bướm, “sống chỉ một lần”. Nhưng cơ tâm của Cảnh không nông nổi, mà rất có kế hoạch, thậm chí đôi khi là quyết liệt trong bình lặng, như người ta săn sóc một đam mê, cho đến khi Cảnh gặp Hảo - một mối tình và cũng là một ván cược đạo đức cuối cùng, tạo ra một màn cao trào vô cùng kịch tính. Băn Khoăn nằm trong giai đoạn đỉnh cao của sự nghiệp Khái Hưng - thường được biết tới như một tinh tú của văn học Việt Nam trước 1945. Băn khoăn đã vút lên và vượt tầm khỏi toàn bộ những quan niệm thông thường về một tác phẩm mổ xẻ hay phê phán thế hệ “nho tàn”, mà đầy khách quan, lạnh lùng, tinh tế dựng lại một chân dung sinh động của thanh niên đời xưa, cả tốt, cả xấu, cả đức hạnh và tuyệt tình, còn nguyên những nét tương đồng với đời sống hôm nay và ngay bây giờ.
Author
Khái Hưng tên thật là Trần Khánh Giư, sinh năm 1896, tại Cổ Am, Vĩnh Bảo, Hải Phòng. Ông là con trai của tuần phủ Trần Thế Mỹ. Khái Hưng được học chữ nho từ thuở nhỏ, sau này theo Tây học ở trường Albert Sarraut. Sau khi đậu tú tài Pháp, ban triết, Khái Hưng dậy ở tư thục Thăng Long, ở đây ông gặp Nhất Linh (bởi vậy mới có bút danh Nhị Linh). Khái Hưng kết hôn với bà Lê Thị Hoà (con tổng đốc Lê Văn Đính) bút hiệu Nhã Khanh. Gia đình Khái Hưng không có con, Nhất Linh cho con trai là Nguyễn Tường Triệu làm con nuôi từ nhỏ. Khái Hưng viết cho Phong hoá, từ khi tờ báo còn do Phạm Hữu Ninh hiệu trưởng Thăng Long chủ trương. Năm 1932, Nhất Linh mua lại Phong hoá. 1933, thành lập Tự Lực văn đoàn. 1933, xuất bản Hồn bướm mơ tiên. 1936, Phong Hoá bị đóng cửa. Ngày Nay, đã ra từ trước, tiếp tục. Giống như các tiểu thuyết Tự Lực Văn Đoàn khác, tác phẩm của Khái Hưng thường đề cao tình yêu tự do, chống lại các lễ giáo phong kiến, ít nhiều mang tính cải cách xã hội. Khái Hưng cũng có viết một số vở kịch, thường chỉ một hồi, nhưng ít được công diễn. Trong những năm 1935 đến 1940, Khái Hưng là nhà văn được nhiều thanh niên thành thị ưa chuộng. Khái Hưng cũng là một dịch giả. Trong thời gian xảy ra chiến tranh thế giới thứ hai, giống như Nhất Linh, Khái Hưng cũng tham gia hoạt động chính trị. Do tham gia Đại Việt dân chính Đảng thân Nhật nên Khái Hưng từng bị chính quyền thực dân Pháp bắt giam. Sau Cách mạng tháng Tám, Khái Hưng có viết một loạt bài báo, truyện ngắn, kịch ngắn trên các báo của Việt Nam Quốc dân Đảng. Khái Hưng mất năm 1947. Có thông tin cho rằng Khái Hưng bị Đảng cộng sản thủ tiêu tại bến đò Cựa Gà, Xuân Trường, Nam Định.
